Naukowcy z Politechniki Rzeszowskiej w projekcie BASIA (Bierny Aerostatyczny System Informacyjno-Analityczny
W Muzeum Historii Polski odbyły się obchody jubileuszu 75-lecia działalności Polskiej Akademii Nauk. Podczas uroczystości odbyła się m.in. prezentacja projektu BASIA (Bierny Aerostatyczny System Informacyjno-Analityczny), w którego realizacji biorą udział Polska Akademia Nauk, Centrum Badawcze PAN KEZO, Instytut Podstawowych Problemów Techniki PAN, Centrum Badań Kosmicznych PAN, XY Sensing, Adaptronica oraz Politechnika Rzeszowska. To przykład technologii, która pokazuje, jak polska nauka może wspierać bezpieczeństwo kraju.
Polska Akademia Nauk współpracuje z uczelniami i podmiotami przemysłowymi przy realizacji projektów wzmacniających potencjał obronny Polski. Wiodącym projektem jest Bierny Aerostatyczny System Informacyjno-Analityczny, w którego realizację są zaangażowani naukowcy z Katedry Awioniki i Sterowania Wydziału Budowy Maszyn i Lotnictwa Politechniki Rzeszowskiej: prof. dr hab. inż. Tomasz Rogalski, dr hab. inż. Damian Kordos, prof. PRz i mgr inż. Łukasz Wałek.
Projekt zakłada budowę systemu wykrywania małych statków powietrznych naruszających polską przestrzeń powietrzną. Jest on oparty na sieci aerostatów (sterowców) wyposażonych w systemy obserwacji radarowej oraz wizyjnej w zakresie światła widzialnego i podczerwieni.
Bierny Aerostatyczny System Informacyjno-Analityczny (BASIA) umożliwia wynoszenie aparatury obserwacyjnej na wysokość kilkuset metrów. Wyposażony w nowoczesne sensory pozwala obserwować teren, zbierać informacje i przekazywać w czasie rzeczywistym zebrane, zagregowane dane pochodzące z różnych kanałów obserwacji. Takie rozwiązanie może być stosowane w celu uszczelnienia i bardziej efektywnego monitorowania wschodniej granicy Polski.
Konstrukcja ma około 12 m długości, uniesie ładunek o masie do 10 kg i operuje na niskim pułapie 100–300 m, z możliwością rozszerzenia tego zakresu nawet do 600 m. Aerostat jest stabilny nawet przy wietrze o prędkości do 100 km/h i może pozyskiwać energię z otoczenia.
Ten mobilny, łatwy w rozmieszczeniu i elastyczny w zakresie integracji sensorów system współpracuje z kamerami optoelektronicznymi, systemami radarowymi i innymi urządzeniami detekcyjnymi, dzięki czemu zapewnia skuteczną obserwację w każdych warunkach, szczególnie nisko latających dronów. Obsługa odbywa się z poziomu kontenera mobilnego, co eliminuje konieczność budowy stałej i bardzo drogiej infrastruktury naziemnej.
Dla Politechniki Rzeszowskiej udział w projekcie to kolejny przykład aktywnego zaangażowania w prace badawczo-rozwojowe odpowiadające na aktualne wyzwania technologiczne i społeczne.





